„Trening perturbacji” jako element treningu równowagi

Upadki najczęściej występują w życiu codziennym podczas chodzenia lub przechodzenia ze stania do siedzenia w warunkach domowych.
W związku z tym treningi na kierowane na profilaktykę upadków powinny zawierać elementy osadzone w funkcjach dnia codziennego.
Upadki występują również w różnych okolicznościach środowiskowych, które stwarzają sensoryczne i mechaniczne wyzwania dla kontroli równowagi. Takimi bodźcami są np. ciemność czy przyćmione oświetlenie, jak również obecność przeszkód utrudniających chodzenie. To ukazuje, że również te elementy sensoryczne i środowiskowe należy umiejscowić w treningu równowagi.

Trening perturbacji ma być elementem dopełniającym kompleksowy trening równowagi, który powinien zawierać jak najwięcej składowych. Jedną z potencjalnych przyczyn niskiej skuteczności monoterapeutycznych interwencji treningowych jest brak specyficzności zadań fizycznych dla działań naprawczych wymaganych do zapobiegania upadkowi. W treningu perturbacji celem odzyskania równowagi po zaburzeniu postawy można wykonać ruchy podporowe (np. kroki kompensacyjne czy chwytanie blisko położonych mebli celem podparcia wsparcia) jak i przeciwne obroty poszczególnych segmentów ciała. Takie ukierunkowane działanie ma być specyficznym elementem treningowym nakierowanym na jeden z potencjalnych czynników powodujących upadki.

Zalecenia:

1) Należy stosować „zaburzenia” równowagi niezapowiedziane, aby naśladować
przypadkowy i nieoczekiwany charakter upadków w życiu codziennym.
2) „Zaburzenia” równowagi możliwie powinny być stosowane przez fizjoterapeutę lub
przeszkolonego trenera w warunkach bezpiecznych.
Mogą to być zaburzenia wewnętrzne (proponowanie uczestnikowi wykonania zadania
powodującego niestabilność) lub zaburzenia zewnętrzne. Zaburzenia zewnętrzne –
stosowane przez fizjoterapeutę, mogą obejmować pchnięcia, szturchnięcia, ciągnięcie
pacjenta w różnych kierunkach jak i stanie na piankach i ruchomych platformach.
3) Badania ukazują skuteczność takiego treningu, gdy trwa on minimum 3 miesiące, 3
razy w tygodniu po 45 minut.